کیست گانگلیون چیست؟ کیست گانگلیون چیست؟ دکتر محمد علی اخوت پور

کیست گانگلیون چیست؟

چهارشنبه, 17 شهریور 1400 ساعت 14:22
این مورد را ارزیابی کنید
(1 رای)

آیا این مقاله برایتان مفید است؟

آیا روی مچ دست، مچ پا، کف پای خود چیزی شبیه به یک تاول مشاهده می کنید؟
احتمال دارد تا یک نوع کیست باشد. آیا تا به حال در رابطه با کیست گانگلیون چیزی شنیده اید؟ این کیست خوش خیم است و یا بدخیم؟ چرا ایجاد می شود و از کجا بفهمیم که آیا این کیست از نوع کیست گانگلیون می باشد؟ آیا شکل و اندازه آن را می شناسید؟
آیا ترکاندن آن مشکلی ایجاد نمی کند؟
روش های درمانی این کیست کدام اند و بعد از آن باید چه اقداماتی انجام شوند؟
در این مقاله علاوه بر اینکه پاسخ تمامی این سوالات را برایتان مطرح می کنیم، اطلاعات مفیدی را در رابطه با کیست گانگلیون در اختیار شما قرار می دهیم.

کیست گانگلیون چیست؟

کیست گانگلیون یک کیسه بافت خوش خیم بوده که معمولا روی دست و مچ دست تشکیل می شود که البته در حدود 70 درصد مچ دست درگیر آن می شود. در اغلب موارد این کیست متصل به یک تاندون و یا مفصل می باشد. این کیست مایع چسبناکی همانند مایع مفصلی روان کننده دارد که موجب پوشاندن مفاصل و غلاف تاندون می گردد. کیست گانگلیون می تواند متورم و یا کمی متحرک در زیر پوست حس شود.

شکل و اندازه کیست گانگلیون

شکل آن گرد و با بیضی بوده و دارای اندازه های مختلفی می باشد. اندازه کوچک آن شاید کوچکتر از یک نخود باشد و یا حتی ریزتر از آن که شما آن را احساس نخواهید کرد.
اما اندازه بزرگتر آن می تواند حدود 2.5 سانتیمتر و حتی به اندازه یک آلو باشد.
این کیست می تواند دچار تغییر اندازه شود. به طور مثال در برخی از حرکات تکراری اندازه ای بزرگتر پیدا کرده و با استراحت دادن کوچکتر می گردد. باید بدانید که این نوع کیست بر خلاف توده های سرطانی به نقاط دیگر بدن سرایت نخواهد کرد.

انواع کیست گانگلیون

با توجه به محل قرارگیری کیست گانگلیون، به نام های زیر وجود دارد:

  1. دورسال

    این نوع کیست در بخش پشت مچ دست تشکیل می شود.
  2. ولار

    در بخش زیر مچ دست تشکیل می شود.

چه افرادی بیشتر در معرض ابتلا به کیست گانگلیون هستند؟

افراد زیر بیش از دیگران می توانند کاندیدای دریافت این بیماری باشند:

  • افرادی که از قبل دچار آرتروز بوده اند.
  • افرادی که دچار آسیب دیدگی تاندون و یا مفصل خود شده اند.
  • با وجود اینکه خردسالان و افراد مسن نیز می توانند به این بیماری مبتلا شوند، اما بیشتر بیشتر مبتلایان به این کیست بین سنین 15 تا 40 سال هستند.
  • خانم ها بیشتر از آقایان مبتلا به کیست گانگلیون می شوند.

علائم کیست گانگلیون

کیست های گانگلیون معمولا کاملا مشخص هستند و علائم به خصوصی ندارند. برای اینکه بدانید دچار آن شده اید یا نه، باید شکل و اندازه این کیست را بررسی کرده و موارد زیر را بدانید:

  • محل تشکیل آن ها می تواند روی دست، مچ دست، پا و مچ پا، کف پا و نزدیک به دیگر مفاصل باشد. البته گفتیم 70 درصد موارد این کیست روی مچ دست ایجاد می شود. بنابراین وجود توده ای برجسته می تواند نشان دهنده این کیست باشد.
  • گاهی این کیست دردی به همراه ندارد، اما گاهی به دلیل نزدیک بودن به عصب می تواند با درد همراه باشد.
  • ممکن است تا احساس ضعف در ناحیه آسیب دیده خود داشته باشید.
  • اگر این کیست در کف دست ایجاد شود، معمولا با دردناک و سفت خواهد بود.

تشخیص کیست گانگلیون

تشخیص این بیماری راحت بوده و در اکثر موارد پزشک با مشاهده کیست می تواند آن را تشخیص دهد. در برخی از مواد پیچیده تر که کیست زیر پوست قرار دارد، از MRI برای بررسی و تشخیص آن استفاده می شود.

روش های درمان کیست گانگلیون

در صورت رو به رو شدن با این عارضه پزشک از روش های درمانی زیر برایتان استفاده می کند:

  1. استفاده از بریس

    ممکن است تا پزشک به شما پیشنهاد دهد که با استفاده از بریس مدتی مفصل آسیب دیده خود را ثابت نگه دارید. در اکثر موارد عدم تحرک موجب کوچکتر شدن اندازه کیست می شود و به مرور با آزاد کردن فشار روی عصب سبب کاهش درد می گردد.
  2. آسپیراسیون

    معمولا آسپیراسیون با سوزن ریز برای تشخیص به کار گرفته می شود. این روش تا حدودی تهاجمی بوده و می تواند با از بین بردن مایعات درون کیست سبب تخلیه آن گردد. این روش درمان به سرعت درد را کاهش می دهد، اما با این حال احتمال پر شدن مجدد کیست وجود دارد، زیرا ساختار کیست از بین نرفته و تنها مایع درون آن خالی شده است.
  3. تزریق استروئید

    این تزریق می تواند به کاهش درد ناشی از کیست گانگلیون کمک کند. ممکن است تا پزشک از آسپیراسیون و تزریق استروئید با هم استفاده داشته باشد تا علاوه بر تخلیه کیست، خطر عود کردن آن را نیز کاهش دهد.
  4. جراحی

    بعد از اینکه پزشک از تمام روش های غیرجراحی استفاده کرد، اما بهبودی برای بیمار حاصل نشد، جراحی را پیشنهاد می دهد.
    در جراحی این بیماری، پزشک متخصص ساقه بافت متصل به غلاف تاندون و کیست را از بین خواهد برد و گانگلیون به طور کامل برداشته می شود. این جراحی به طور سرپایی صورت گرفته و می تواند با بیهوشی عمومی یا بی حسی موضعی انجام گیرد. با جراحی احتمال عود کردن مجدد کیست تا حد زیادی رفع می شود.
    اگر کیست از نوع ولار باشد، معمولا پزشک ریسک آسپیراسیون را نمی پذیرد، زیرا این سوزن می تواند موجب آسیب دیدگی تاندون ها ظریف و عروق خونی موجود در مچ دست و همچنین شریان رادیان گردد. کیست نوع با جراحی درمان می شود، اما به دلیل پیچیده بودن درمان، بهبود آن کمی طولانی تر خواهد بود.

بهبودی بعد از برداشتن کیست گانگلیون

پس از اینکه کیست برداشته شد، برای به دست آوردن بهبودی سریع تر پزشک به شما پیشنهاد می کند تا اقدامات زیر را تا مدتی انجام دهید:

  1. استفاده از آتل

    بعد از جراحی و یا آسپیراسیون، پزشک پیشنهاد می کند تا حدود یک هفته و یا بیشتر با در نظر گرفتن شرایط شما، از آتل استفاده داشته باشید که با جلوگیری از حرکت مفصل و محافظت از رخم به بهبودی سریع تر کمک کند. توجه داشته باشید که استفاده از آن تنها باید مدت زمانی باشد که پزشک تجویز می کند، زیرا طولانی پوشیدن آن می تواند سفت شدن مفصل را به همراه داشته و بهبودی را طولانی تر نماید.
  2. فیزیوتراپی

    باید بدانید که روش های فیزیوتراپی نمی توانند به درمان این عارضه کمکی کنند، اما بعد از درمان روش های فیزیوتراپی می توانند برای به دست آورن بهبودی کامل و دامنه حرکتی مفصل بسیار موثر باشند. این تمیرینات به شما کمک می کنند تا قدرت از دست رفته مفصل خود را به دست آورید و احتمال بروز مجدد این عارضه در آینده را کاهش دهید.

علل بروز کیست گانگلیون

به طور دقیق علتی برای بروز این نوع کیست ها وجود ندارد. معمولا کیست گانگلیون زمانی به وجود می آید که بخشی از مایع سینوویال که پوشاننده مفصل می باشد، به قسمتی از زیر پوست نشت می کند.
همچنان مکانسیم دقیق تشکیل آن برای دانشمندان مشخص نمی باشد. نظریه های متفاوتی در این باره وجود دارد. به عنوان مثال پاسخ بدن به نوعی تاول داخلی، استفاده بیش از حد از مفصل و یا تراش مایع سینوویال همگی ممکن است دلیل بر بروز این کیست باشند.

پارگی کیست گانگلیون

در برخی از موارد اگر به دنبال درمان این کیست نروید، ممکن است تا خود به خود پاره شود. این اتفاق بیشتر برای کودکان و افراد دارای فعالیت های شدید ورزشی رخ می دهد. در اکثر موارد پارگی این کیست به دلیل افتادن روی زمین و فشار وارد شده به آن ایجاد می شود.
فشار وارد شده بر آن اگر باعث پارگی کیست شود، از دورن ترکیده و مایع موجود در آن زیر پوست پخش می گردد و در نهایت توسط خون جذب می شود.
در این شرایط علائم زیر را تجربه می کنید:

  • احساس آب جاری در زیر پوست خود
  • قرمزی ناحیه آسیب دیده
  • زخم
  • تورم

آیا می توان کیست گانگلیون پاره شده را درمان نمود؟

به طور معمول پارگی این کیست برای سلامتی شما خطری ایجاد نمی کند، اما به مرور با رسیدن به بافت عضلانی درد شدیدی را برایتان به وجود می آورد. پزشک برای درمان تا بهتر شدن این ناحیه تنها به کنترل درد می پردازد.

در صورت پاره شدن کیست گانگلیون چه اقداماتی باید انجام دهم؟

اگر با این مشکل رو به رو شدید، موارد زیر را رعایت کنید.

  • ناحیه آسیب دیده خود را تا مدتی بالا نگه دارید.
  • کمپرس یخ روی قسمت متورم شده بگذارید.
  • اگر نیاز بود می توانید از مسکن های بدون نسخه استفاده نمایید.
  • بعد از چند روز اگر با کمک موارد بالا درد کاهش پیدا نکرد، سریعا به پزشک مراجعه نمایید.

تمرینات ورزشی کیست گانگلیون

تمرینات زیر می تواند به تقویت مچ دستتان کمک کنند:

  1. تمرین 1

    • کف دستتان را روی سطحی صاف بگذارید.
    • بازوی خود را به نحوی بچرخانید که دست روی میز و شست شما بالای میز قرار داشته باشد.
    • در ادامه دست خود را به طرف انگشت شست و به طرف دیگر بچرخانید.
  2. تمرین 2

    • این تمرین نیاز به کمک درمانگر دارد.
    • باید روی تخت بخوابید و دستان خود را کنارتان بگذارید.
    • در ادامه درمانگر به چرخش مچ دست شما در تمام جهات می پردازد.
  3. تمرین 3

    • برای این کار وزنه ی سبکی را در دست بگیرید.
    • روی صندلی نشسته و بازوی خود را روی میز بگذارید.
    • وزنه از قسمت لبه میز در دستتان باشد.
    • مچ دست را به سمت خود گرفته و به سمت بالا و پایین باز و بسته کنید.

سوالات متداول

  1. آیا می توانم کیست گالگلیون را بترکانم؟

    از نظر فیزیکی این کار غیر ممکن نبوده و بعضی از افراد برای این کار وسوسه می شوند. اما اکیده توصیه می شود که از این گزینه پرهیز کنید، زیرا به راحتی می توانید عفونت را به وجود بیاورید. باکتری ها به کمک این زخم وارد مفصل شده و با انتشار عفونت سبب می شوند تا درمان بسیار دشوارتر شود. همچنین وارد کردن ضربه به کمک هر اشیا نو تیزی به کیست می تواند بافت و استخوان های ظریف را نیز در معرض آسیب دیدگی قرار دهد.
  2. بهبودی کیست گانگلیون چقدر طول می کشد؟

    معمولا پس از درمان با توجه به نوع و شرایط کیست، بهبودی بین 2 هفته تا 2 ماه می باشد.
  3. آیا کیست گانگلیون تنها در دست ایجاد می شود؟

    احتمال تشکیل این کیست روی پا و مچ پا نیز وجود دارد، اما بسیار نادر است و در حدود 70 درصد کیست گانگلیون در مچ دست به وجود می آید.
  4. آیا کیست گانگلیون بسیار دردناک می باشد؟

    این نوع کیست ها همیشه با درد زیادی همراه نیستند، اما اگر تشکیل آن در نزدیکی عصب مچ دست باشد، این شرایط می تواند موجب بروز درد و ناراحتی گردد. کیست تشکیل شده در کنار عضب با بی حسی، کاهش دامنه حرکتی، سوزن سوزن شدن و ضعف عضله همراه بوده و می تواند به مرور اختلالاتی را به وجود بیاورد.
  5. آیا احتمال بهبود و از بین رفتن کیست گانگلیون به خودی خود وجود دارد؟

    بله، ممکن است تا این کیست خود به خود درمان شود، زیرا بدن مایعات را جذب می کند. البته بهتر است در صورت مشاهده علائم با متخصص ارتوپدی مشورت داشته باشید تا به مرور کیست موجب اختلال در عملکرد شما نشود.
  6. چه مدت این نوع کیست ها روی مچ دست باقی می مانند؟

    این مدت زمان برای هر فردی متفاوت است، امکان دارد تا کیست به طور خود به خود و در یک شب از بین برود و گاهی تا چندین ماه باقی خواهند ماند.
خواندن 23 دفعه

نظر دادن