آرتریت پسوریاتیک چیست؟ آرتریت پسوریاتیک چیست؟ دکتر محمد علی اخوت پور | فوق تخصص جراحی دست، ترمیمی و میکروسرجری

آرتریت پسوریاتیک چیست؟ | انواع، علائم و عوارض+درمان و رژیم غذایی

شنبه, 28 اسفند 1400 ساعت 09:29
این مورد را ارزیابی کنید
(2 رای‌ها)

آیا این مطلب برایتان موثر است؟

یکی از انواع آرتریت، عارضه ای به نام آرتریت پسوریاتیک می باشد. آیا تاکنون درباره آن شنیده اید؟
این بیماری چه افرادی را تحت تاثیر قرار می دهد و نشانه ها و علائم آن چیست؟
آیا از علل بروز این عارضه چیزی می دانید؟
آیا این بیماری به طور قطع درمان می شود؟ از چه روش هایی برای کاهش علائم و نشانه های آن کمک گرفته می شود؟
در این مطلب با دکتر محمدعلی اخوت پور همراه باشید تا علاوه بر دریافت پاسخ تمام این سوالات، روش های تشخیص و راهکارهایی برای کمک به بهبودی این بیماری را مطالعه نمایید.

آرتریت پسوریاتیک چیست؟

آرتریت پسوریاتیک (به انگلیسی: Psoriatic arthritis) شکلی از آرتریت است که برخی از افراد مبتلا به پسوریازیس (بیماری که باعث ایجاد لکه های قرمز رنگ روی پوست با فلس های نقره ای می شود.) را تحت تاثیر قرار می دهد.
بیشتر افراد سال ها قبل از تشخیص این نوع آرتریت به پسوریازیس مبتلا می شوند، اما بعضی از افراد هستند که قبل از اینکه به لکه های پوستی دچار شوند، دچار مشکلات مفصلی می شوند. در ادامه مطلب علل و علائم این عارضه را به طور مفصل شرح می دهیم.

علائم آرتریت پسوریاتیک

علائم آرتریت پسوریاتیک

درد مفاصل، سفتی و تورم از علائم و نشانه های اصلی این بیماری هستند. آرتریت پسوریاتیک می تواند مفاصل یک یا هر دو طرف بدن شما را تحت تاثیر قرار دهد.
جالب است که بدانید علائم و نشانه های این عارضه اغلب شبیه به آرتریت روماتوئید (روماتیسم مفصلی) می باشد و هر دو بیماری باعث می شوند که مفاصل دردناک، متورم و در هنگام لمس کردن گرم شوند.
با این حال، این بیماری می تواند علائم زیر را به همراه داشته باشد:

  • تورم انگشتان دست و پا
  • درد پا
    در بخش هایی که لیگامان ها و تاندون ها به هم متصل هستند، به خصوص در پشت پاشنه پا یا کف پا ادامه نداره!
  • درد در قسمت پایین کمر
    برخی افراد در نتیجه آرتریت پسوریاتیک دچار بیماری به نام اسپوندیلیت می شوند که عمدتاً باعث التهاب مفاصل بین مهره‌ های ستون فقرات و مفاصل بین ستون فقرات و لگن (ساکروایلیت) می‌شود.
  • تغییر ناخن ها
    ممکن است تا فرورفتگی و یا جدا شدن از بستر ناخن اتفاق بیفتد.
  • التهاب چشم و یا بیماری یووئیت
    یووئیت می تواند باعث درد چشم، قرمزی و تاری دید و در صورت عدم درمان، می تواند منجر به از دست دادن بینایی شود.

چه افرادی دچار آرتریت پسوریاتیک می شوند؟

افرادی که از قبل به پسوریازیس که پیش تر بیان کردیم که منظور از آن چه عارضه ای می باشد، مبتلا هستند، بیشتر در معرض دریافت این بیماری هستند. در صورتی که شما با پسوریازیس درگیر هستید و دچار درد و دیگر علائمی که در ادامه برایتان شرح می دهیم شدید، حتما باید در اسرع وقت به متخصص ارتوپدی مراجعه داشته باشید.

روش های تشخیص آرتریت پسوریاتیک

آزمایشاتی که ممکن است برای کمک به تایید تشخیص توسط متخصص ارتوپدی تجویز شوند، عبارتند از:

  1. آزمایش خون

    آزمایش خون برای بررسی علائم التهاب در بدن و وجود آنتی بادی های خاص موجود در انواع دیگر آرتریت مورد استفاده قرار می گیرد. از انواع این آزمایشات عبارتند از:
    • سرعت رسوب گلبول قرمز

      این آزمایش نشان می دهد که چقدر التهاب در بدن شما وجود دارد، اما نمی تواند تعیین کند که التهاب ناشی از PsA یا سایر علل احتمالی است.
    • فاکتور روماتوئید (RF)

      سیستم ایمنی این اتوآنتی بادی را تولید می کند که به طور معمول در RA وجود داشته، اما در PsA منفی می باشد. آزمایش خون RF می تواند به پزشک کمک کند تا تشخیص دهد که PsA دارید و یا .RA
    • مایع مفصلی

      آرتروسنتز مقدار کمی مایع را از زانو یا مفصل دیگر شما خارج می کند. اگر کریستال های اسید اوریک در مایع وجود داشته باشد، ممکن است به جای این بیماری، نقرس داشته باشید.
    • آزمایش مایع کشت

      می تواند عفونت یا سپسیس را رد کند.
    • سلول های قرمز خون

      تعداد کم گلبول های قرمز خون ناشی از کم خونی در افراد مبتلا به PSA رایج است.
  2. اشعه ایکس

    اشعه ایکس التهاب و آسیب به استخوان ها و مفاصل را بررسی می کند. این آسیب در PsA با سایر انواع آرتریت متفاوت است.
  3. ام آر آی

    ام آر آی با استفاده از تصاویر خاصی که ارائه می دهد، می تواند به پزشک کمک کند تا آسیب مفصل، تاندون یا رباط را بررسی نماید.
  4. سی تی اسکن و سونوگرافی

    سی تی اسکن و سونوگرافی می توانند برای تعیین میزان پیشرفت این بیماری و اینکه چقدر مفاصل را تحت تاثیر قرار داده است، کمک دهنده باشند.

نکته: هیچ آزمایش خون یا تصویربرداری به تنهایی نمی تواند تشخیص دهد که آیا شما PsA دارید یا خیر. پزشک شما از ترکیبی از آزمایشات برای رد سایر علل احتمالی استفاده می کند.

روش های درمان آرتریت پسوریاتیک

روش درمان قطعی برای این بیماری وجود ندارد. هدف از درمان موارد زیر است:

  • از بین بردن علائم
  • کند کردن پیشرفت بیماری
  • بهبود کیفیت زندگی

در ادامه شما را با روش های مورد استفاده برای این اهداف آشنا می کنیم:

  1. دارو درمانی

    برای این بیماری معمولا داروهای زیر مورد استفاده می گیرند:
    • داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs)

      از این داروها مانند ایبوپروفن، ناپروکسن و یا دیکلوفناک، برای کاهش تورم و التهاب و همچنین تسکین درد استفاده می شود. مشکلات معده، مانند درد معده، سوء هاضمه و زخم معده از عوارض جانبی احتمالی NSAID ها هستند. دارویی به نام مهارکننده پمپ پروتون (PPI) اغلب در کنار NSAID ها تجویز می شود تا با کاهش میزان اسیدی که تولید می کند، از معده شما محافظت کند.
    • کورتیکواستروئیدها

      مانند NSAID ها، کورتیکواستروئیدها می توانند به کاهش درد و تورم کمک کنند. اگر یک مفصل ملتهب یا متورم دارید، پزشک ممکن است دارو را مستقیماً به مفصل تزریق کند که می تواند تسکین سریع با حداقل عوارض جانبی را فراهم نماید. اثر این داروها به طور معمول از چند هفته تا چند ماه می باشد.
      کورتیکواستروئیدها را می‌توان به صورت قرص یا تزریقی در عضله نیز مصرف کرد، اما پزشک معمولاً در این مورد احتیاط می کند، زیرا این دارو در صورت استفاده طولانی مدت می تواند عوارض جانبی قابل توجهی ایجاد کرده و پسوریازیس می تواند با قطع مصرف آن عود کند.
    • داروهای ضد روماتیسمی اصلاح کننده بیماری (DMARDs)

      داروهای ضد روماتیسمی اصلاح کننده بیماری، داروهایی هستند که از اثرات مواد شیمیایی آزاد شده در هنگام حمله سیستم ایمنی به مفاصل جلوگیری می کنند.
      آن ها می توانند به کاهش علائم و کاهش پیشرفت آرتریت پسوریاتیک کمک کنند.
    • Leflunomide

      اغلب اولین دارویی است که برای آرتریت پسوریاتیک تجویز می شود، اگرچه سولفاسالازین یا متوترکسات ممکن است به عنوان جایگزین در نظر گرفته شوند.
  2. درمان های بیولوژیکی

    درمان های بیولوژیکی نوع جدیدی از درمان برای این بیماری می باشند. در این روش با متوقف کردن مواد شیمیایی خاص در خون، سیستم ایمنی برای حمله به پوشش مفاصل فعال می شود.
    شایع ترین عارضه جانبی درمان های بیولوژیکی، واکنش هایی مانند تورم، قرمزی و درد در ناحیه ای است که دارو در آن تزریق می شود که البته این واکنش ها معمولا جدی نیستند.
    همچنین این نوع درمان در برخی مواقع می تواند با دیگر عوارضی از جمله مشکلات کبدی، کلیه و ... نیز همراه باشد. معمولاً برای بررسی این موارد نیاز به آزمایش خون یا ادرار وجود دارد.
    همچنین این نوع درمان می‌تواند احتمال ابتلا به عفونت‌ را افزایش دهد. در صورت بروز علائمی مانند گلودرد، درجه حرارت بالا یا اسهال، در اسرع وقت به پزشک اطلاع دهید.
    توجه کنید که این داروها معمولاً برای حدود 3 ماه توصیه می شوند تا نتیجه حاصل از آن ها بررسی گردد. در صورتی که موثر باشند، می توان مصرف آن ها را ادامه دارد، اما اگر موثر نباشند، پزشک ممکن است دارو را قطع کرده و یا با نوعی درمان بیولوژیکی دیگر جایگزین نماید.
  3. عمل جراحی

    به طور معمولا جراحی روش درمانی رایجی برای این بیماری به شمار نمی رود. گاهی اوقات یک تاندون آسیب دیده ممکن است نیاز به ترمیم با جراحی داشته باشد و یا در برخی از موارد، پس از سال ها درگیری با این عارضه، مفصلی که در اثر التهاب آسیب دیده است، ممکن است نیاز به جراحی تعویض مفصل داشته باشد.

علل آرتریت پسوریاتیک

آرتریت پسوریاتیک زمانی رخ می دهد که سیستم ایمنی بدن شما به سلول ها و بافت های سالم حمله می کند که به دنبال آن، پاسخ ایمنی باعث التهاب در مفاصل بدن می گردد.
به نظر می رسد که هم عوامل ژنتیکی و هم عوامل محیطی در این پاسخ سیستم ایمنی نقش دارند.
بسیاری از افراد مبتلا به این بیماری دارای سابقه خانوادگی پسوریازیس یا آرتریت پسوریاتیک می باشند.
آسیب فیزیکی و یا برخی دیگر از موارد محیطی مانند عفونت ویروسی یا باکتریایی، ممکن است باعث آرتریت پسوریازیس در افرادی شود که داریا سوابق خانوادگی می باشند.

عوارض آرتریت پسوریاتیک

عوارض آرتریت پسوریاتیک

درصد کمی از افراد مبتلا به این بیماری به آرتریت موتیلان (یک شکل شدید، دردناک و ناتوان کننده آرتریت پسوریاتیک) مبتلا می شوند. به مرور این عارضه می تواند با آسیب های جدی مانند تغییر شکل و ناتوانی دائمی در انگشتان همراه باشد.
این عارضه همچنین برخی از افراد را در معرض خطر ابتلا به فشار خون بالا، سندرم متابولیک، دیابت و بیماری های قلبی عروقی قرار می دهد.

چگونه به بهبودی ناشی از PSA کمک کنم؟

برای این کار به نکات زیر توجه داشته باشید:

  1. فعال ماندن

    فعال ماندن یکی از بهترین کارهایی است که می توانید انجام دهید تا از نظر فیزیکی احساس بهتری داشته باشید و خلق و خوی خود را بهبود ببخشید.
    این کار همچنین به کاهش درد و سفتی مفاصل کمک می کند. توجه داشته باشید که بی تحرکی می تواند منجر به ضعیف شدن عضلات شده و علائم را بدتر کند.
  2. ورزش کردن

    حتما زیر نظر پزشک خود و یک فیزیوتراپیست توانمند ورزش و فعالیت منظمی را دنبال کنید.
  3. داشتن تغذیه سالم

    در ابتدا توجه داشته باشید که هیچ رژیم غذایی وجود ندارد که بتواند آرتریت پسوریاتیک را درمان کند.
    اما با این حال داشتن یک رژیم غذایی سالم و متعادل، برای سلامت و تندرستی کلی شما مفید است و باید بدانید که اضافه وزن به مفاصلی مانند لگن، زانو و کمر فشار بیشتری وارد می کند.
    به طور خلاصه، میوه ها و سبزیجات تازه بیشتری مصرف کنید که به کاهش التهاب و مدیریت وزن شما کمک می کنند.

انواع آرتریت پسوریاتیک

پنج نوع PsA وجود دارند که عبارتند از:

  1. PsA متقارن

    این نوع عارضه، مفاصل یکسان در هر دو طرف بدن مانند هر دو زانوی چپ و راست را تحت تاثیر قرار می دهد که علائم آن می تواند مانند آرتریت روماتوئید (RA) باشد.
    PsA متقارن نسبت به RA خفیف‌تر است و بدشکلی مفصلی کمتری ایجاد می‌کند، اما PsA متقارن می تواند ناتوان کننده باشد.
  2. PsA نامتقارن

    این نوع عارضه روی مفاصل یک طرف بدن تأثیر می گذارد. این نوع معمولا خفیف تر از نوع قبلی می باشد.
  3. PsA غالب بین فالانژیال دیستال

    در این نوع PsA، مفاصل نزدیک به ناخن (معروف به مفاصل دیستال) درگیر می شوند.
  4. اسپوندیلیت PsA

    این نوع PsA، ستون فقرات را درگیر می کند که می تواند بسیار دردناک باشد. همچنین دست ها، پاها، بازوها و باسن نیز ممکن است تا تحت تاثیر قرار گیرند.
  5. آرتریت پسوریاتیک موتیلان

    این یک نوع شدید و تغییر شکل PsA است که حدود 5 درصد از افراد مبتلا به PsA این نوع را دارند. آرتریت پسوریاتیک موتیلان معمولاً دست ها و پاها را درگیر کرده و همچنین درد در ناحیه گردن و کمر را به همراه دارد.

مراحل آرتریت پسوریاتیک

این بیماری برای هر فرد مسیر یکسانی را دنبال نمی کند. برخی از افراد ممکن است تا علائم و نشانه های خفیفی داشته و برخی دیگر بزرگ شدن استخوان و یا تغییر شکا مفصل نیز قابل مشاهده باشند.
مشخص نیست که چرا برخی از افراد پیشرفت سریع‌تری از بیماری را تجربه می‌کنند و برخی دیگر تجربه نمی‌کنند، اما تشخیص و درمان به موقع می تواند به کاهش درد و کاهش آسیب به مفاصل کمک کند.
در ادامه شما را با مراحل این عارضه به طور دقیق تر آشنا می کنیم:

  1. مرحله اولیه PsA

    در مراحل ابتدایی ممکن است علائم خفیفی مانند تورم مفاصل و کاهش دامنه حرکتی تجربه شوند که می توانند همزمان با ایجاد ضایعات پوستی پسوریازیس رخ دهند یا حتی ممکن است سال ها بعد ایجاد شوند.
  2. PsA متوسط

    بسته به نوع PSA، مرحله متوسط یا میانی احتمالاً علائم بدتری را به وجود می آورد. در این شرایط معمولا از داروهای بیولوژیکی برای کاهش درد و علائم استفاده می شود.
  3. PsA پیشرفته

    در این مرحله، بافت استخوانی به شدت تحت تاثیر قرار می گیرد. بدشکلی مفصل و بزرگ شدن استخوان نیز محتمل است.

آرتریت پسوریاتیک در مقابل آرتریت روماتوئید

PsA و RA دو نوع از چندین نوع آرتریت هستند. در حالی که ممکن است علائم و نشانه های بسیار مشابهی داشته باشند، اما عوامل زمینه‌ای متفاوتی باعث ایجاد آن ها می‌شوند.
PsA در افراد مبتلا به پسوریازیس رخ می دهد، اما RA یک اختلال خود ایمنی است و زمانی اتفاق می افتد که بدن به اشتباه به بافت های پوشاننده مفاصل حمله می کند که به دنبال آن تورم و در نهایت درد و تخریب مفصل ایجاد می گردد.
PsA تقریباً به طور مساوی در مردان و زنان رخ می دهد، اما زنان بیشتر در معرض ابتلا به RA هستند.
PsA، اغلب در سنین 30 تا 50 سالگی برای اکثر افراد ظاهر می شود، اما RA معمولاً در سنین بالاتر رخ می دهد.

سوالات متداول

  1. چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

    اگر پسوریازیس دارید، در صورت بروز درد مفاصل به پزشک خود اطلاع دهید. آرتریت پسوریاتیک در صورت عدم درمان می تواند به شدت به مفاصل شما آسیب برساند.
  2. آیا آرتریت پسوریاتیک به طور قطع قابل درمان است؟

    هیچ درمانی قطعی برای این بیماری وجود ندارد. هدف از درمان کنترل علائم و جلوگیری از آسیب مفاصل است. بدون درمان، آرتریت پسوریاتیک می تواند ناتوان کننده باشد.
  3. چه چیزی می تواند باعث تشدید آرتریت پسوریاتیک شود؟

    محرک های رایج PsA عبارتند از:
    • عفونت‌هایی مانند گلودرد استرپتوکوکی و عفونت‌های دستگاه تنفسی فوقانی
    • صدمات، مانند بریدگی، خراشیدگی یا آفتاب سوختگی
    • سیگار کشیدن
    • اضافه وزن
    • داروهایی مانند لیتیوم، بتا بلوکرها و داروهای ضد مالاریا
  4. داروی های جدید آرتریت پسوریاتیک کدام اند؟

    دارو هایی از جمله apremilast (مهارکننده خوراکی فسفودی استراز) و secukinumab، brodalumab و دیگر داروهایی ضد IL-17 و .... از جمله داروهای جدید برای این بیماری می باشند.
خواندن 214 دفعه

نظر دادن